User:Jberkel/Catalan Fragments
Appearance
This page is to experiment the fragments for Wikifunctions:
"<X> is a <Y>."
| S/N | English | Dagbani |
|---|---|---|
| 1 | "<X> is a <Y>." | "<X> nyɛla <Y>." |
| 2 | "<X> is the <Y>." | "<X> n-nyɛ <Y>." |
| 3 | "<X> has <C> <Y>s." | "<X> mali la <Y>s bin <C>." |
| 4 | "<X> has no <Y>s" | "<X> ka <Y>" (regular nouns or verbs) or "<X> ka <Y> nima (irregular nouns or verbs)" |
| S/N | English Pattern | Dagbani Pattern | Example (English) | Example (Dagbani) | Wikidata QID(s) |
|---|---|---|---|---|---|
| 1 | <X> is an <Y>. | <X> nyɛla bin <Y>. | A lion is an animal. | Quɣinli nyɛla binniɛŋ. | lion (Q140), animal (Q729) |
| 2 | The <X> is the <Y>. | <X> n-nyɛ <Y> maa. | The Sun is the star. | Wuntaŋa maa n-nyɛ saŋmariga (maa). | Sun (Q525), star (Q523) |
| 3 | <X> has <C> <Y>s. | <X> mali la <Y> bin <C>. | A year has 12 months. | Yuuni mali la chira bin piiyaniayi. | year (Q578), month (Q5151) |
| 4 | <X> has no <Y>s. | <X> ka <Y> nima. | The Moon has no oceans. | Gɔli maa ka teeku nima. | Moon (Q405), ocean (Q9430) |
| 5 | <X> is in <Y>. | <X> bɛla <Y> puuni ni. | Tamale is in Ghana. | Tamale bɛla Ghana puuni ni. | Tamale (Q631263), Ghana (Q117) |
| 6 | <X> is from <Y>. | <X> yila <Y> na. | Ama is from Ghana. | Ama yila Ghana na. | Ama (QXXXX), Ghana (Q117) |
| 7 | <X> is part of <Y>. | <X> bɛla <Y> ni. | The hand is part of the body. | Nuu' bɛla niŋgbuna ni. | hand (Q7391292), body (Q9662) |
| 8 | <Y> is part of <X>. | <Y> bɛla <X> ni. | The body is part of a person. | Niŋgbuna maa bɛla daadam ni. | body (Q9662), human (Q5) |
| 9 | <X> is the capital of <Y>. | <X> n-nyɛ <Y> tiŋ' zuɣu. | Accra is the capital of Ghana. | Accra n-nyɛ Ghana tiŋ' zuɣu. | Accra (Q37621), Ghana (Q117) |
| 10 | <X> is the largest <Y>. | <X> n-nyɛ <Y> shɛli din galisi pam. | Africa is the largest continent. | Africa n-nyɛ "continent" shɛli din galisi pam. | Africa (Q15), continent (Q5107) |
| 11 | <X> is the smallest <Y>. | <X> n-nyɛ <Y> shɛli din pɔri pam. | Pluto is the smallest planet in this list. | Pluto n-nyɛ "planet" shɛli din pɔri pam kalinli ŋɔ puuni. | Pluto (Q339), planet (Q634) |
| 12 | <X> is a type of <Y>. | <X> nyɛla <Y> bali shɛli. | A tiger is a type of animal. | Jaŋgbuni nyɛla binkɔbiri bali shɛli. | tiger (Q19939), animal (Q729) |
| 13 | <X> is a subclass of <Y>. | <X> nyɛla <Y> puuni shɛli. | Dog is a subclass of animal. | Baa nyɛla binniɛŋ puuni shɛli. | dog (Q144), animal (Q729) |
| 14 | <X> is located in <Y>. | <X> bɛla <Y>. | The school is located in Tamale. | Shikuru maa bɛla Tamale. | school (Q3914), Tamale (Q631263) |
| 15 | <X> is on <Y>. | <X> bɛla <Y> zugu. | The city is on the river. | Tiŋ' zuɣu maa bɛla kulubɔŋ maa zuɣu. | city (Q515), river (Q4022) |
| 16 | <X> is near <Y>. | <X> miri la <Y>. | Tiŋkpaŋa maa miri la Tiŋ' zuɣu maa | Village be city yila. | village (Q532), city (Q515) |
| 17 | <X> is between <Y> and <Z>. | <X> bɛla <Y> mini <Z> sunsuuni. | The market is between the school and the mosque. | Daa maa bɛla shikuru maa mini jiŋli maa sunsuuni. | market (Q330284), school (Q3914), mosque (Q32815) |
| 18 | <X> was born in <Y>. | Be dɔɣi <X> la <Y>. | He was born in Tamale. | Be dɔɣi o la Tamale. | human (Q5), Tamale (Q631263) |
| 19 | <X> was born on <T>. | Be dɔɣi <X> la <T> dali. | She was born on 1 January 2000. | Be dɔɣi o la silimiin' goli January dahinyini dali, yuuni 2000. | human (Q5), 1 January 2000 (QXXXX) |
| 20 | <X> died in <Y>. | <X> kpi la <Y>. | He died in Accra. | O kpi la Accra. | human (Q5), Accra (Q37621) |
| 21 | <X> died on <T>. | <X> kpi la <T> dali. | She died on 5 May 1999. | O kpi la silimiin' goli May dabaanu dali, yuuni 1999. | human (Q5), 5 May 1999 (QXXXX) |
| 22 | <X> is a citizen of <Y>. | <X> nyɛla <Y> bilichina. | He is a citizen of Ghana. | O nyɛla Ghana bilichina. | human (Q5), Ghana (Q117) |
| 23 | <X> works as a <Y>. | <X> nyɛla <Y>. | She works as a teacher. | O nyɛla karimba. | human (Q5), teacher (Q37226) |
| 24 | <X> works at <Y>. | <X> tumdi la <Y>. | He works at the university. | O tumdi la "university". | human (Q5), university (Q3918) |
| 25 | <X> is the author of <Y>. | <X> n-nyɛ ŋun su <Y> sulinsi. | Ama is the author of this book. | Ama n-nyɛ ŋun su kundi sulunsi. | Ama (QXXXX), book (Q571) |
| 26 | <X> wrote <Y>. | <X> n-daa sabi <Y>. | He wrote the article. | Ŋuni n-daa sabi lahabali maa. | human (Q5), article (Q191067) |
| 27 | <X> created <Y>. | <X> n-daa nam <Y>. | They created the project. | Ban n-daa nam tuma maa. | creator (Q43229), project (Q170584) |
| 28 | <X> speaks <Y>. | <X> tɔɣisiri <Y>. | He speaks Dagbani. | O tɔɣisiri Dagbani. | human (Q5), Dagbani language (Q32238) |
| 29 | <X> is written in <Y>. | <X> sabi la <Y> ni. | The book is written in English. | Buku maa sabi la Silimiinsili ni. | book (Q571), English language (Q1860) |
| 30 | <X> is the official language of <Y>. | <X> n-nyɛ <Y> nima yɛltɔɣa. | English is the official language of Ghana. | Silimiinsili n-nyɛ Ghana nima nima yɛltɔɣa. | English language (Q1860), Ghana (Q117) |
| 31 | <X> has a population of <C>. | <X> mali la daadama kalinli din yiɣi si <C>. | Tamale has a population of 400,000. | Tamale mali la daadama kalinli din yiɣi si tuhituhituhikɔbisinahi. | Tamale (Q631263) |
| 32 | <X> covers an area of <C> <U>. | <X> mali la yiko <C> <U>. | Ghana covers an area of 238,535 km². | Ghana mali la yiko 238,535 km². | Ghana (Q117), square kilometre (Q712226) |
| 33 | <X> is higher than <Y>. | <X> nyɛ <Y> zuɣum. | This mountain is higher than that hill. | Mountain ni nyɛ hill ni zuɣum. | mountain (Q8502), hill (Q54050) |
| 34 | <X> is longer than <Y>. | <X> nyɛ <Y> tuma zuɣum. | This river is longer than that river. | River ni nyɛ river ni tuma zuɣum. | river (Q4022) |
| 35 | <X> is older than <Y>. | <X> nyɛ <Y> zuɣum bala. | Ama is older than Kofi. | Ama nyɛ Kofi zuɣum bala. | Ama (QXXXX), Kofi (QXXXX) |
| 36 | <X> is younger than <Y>. | <X> nyɛ <Y> pam bala. | Kofi is younger than Ama. | Kofi nyɛ Ama pam bala. | Ama (QXXXX), Kofi (QXXXX) |
| 37 | <X> is also known as <Y>. | <X> dahi ni ŋun so nyɛ <Y>. | Tamale is also known as Tamale Metropolitan. | Tamale dahi ni ŋun so nyɛ Tamale Metropolitan. | Tamale (Q631263), Tamale Metropolitan District (QXXXX) |
| 38 | <X> is short for <Y>. | <X> nyɛ <Y> kɔndu. | UN is short for United Nations. | UN nyɛ United Nations kɔndu. | United Nations (Q1065) |
| 39 | <X> is the same as <Y>. | <X> n-nyɛ <Y> ŋun. | London is the same as Greater London in this context. | London n-nyɛ Greater London ŋun ni context ni. | London (Q84), Greater London (Q23306) |
| 40 | <X> is different from <Y>. | <X> yɛra ni <Y>. | Dagbani is different from English. | Dagbani yɛra ni English. | Dagbani language (Q32238), English language (Q1860) |
| 41 | <X> is before <Y>. | <X> be <Y> ni yeli shɛli. | Monday is before Tuesday. | Monday be Tuesday ni yeli shɛli. | Monday (Q105), Tuesday (Q127) |
| 42 | <X> is after <Y>. | <X> be <Y> ni yuli shɛli. | Tuesday is after Monday. | Tuesday be Monday ni yuli shɛli. | Tuesday (Q127), Monday (Q105) |
| 43 | <X> happens in <T>. | <X> yeli be <T> ni. | The festival happens in March. | Festival la yeli be March ni. | festival (Q132241), March (Q1353) |
| 44 | <X> happens every <T>. | <X> yeli be <T> zaa. | The meeting happens every week. | Meeting la yeli be week zaa. | meeting (Q2627975), week (Q23387) |
| 45 | <X> is about <Y>. | <X> nyɛla <Y> palli. | The article is about Ghana. | Article la nyɛla Ghana palli. | article (Q191067), Ghana (Q117) |
| 46 | <X> studies <Y>. | <X> yɛli <Y> shɛli. | She studies computer science. | O yɛli computer science shɛli. | student (Q4773904), computer science (Q21198) |
| 47 | <X> is used for <Y>. | <X> yɛhigu ni <Y>. | This tool is used for cutting. | Tool ni yɛhigu ni cutting. | tool (Q39546) |
| 48 | <X> contains <Y>. | <X> mali la <Y> ni. | The box contains books. | Box la mali la book ni. | box (Q23387), book (Q571) |
| 49 | <X> is made of <Y>. | <X> daa yɛltɔhigu be <Y> ni. | The chair is made of wood. | Chair la daa yɛltɔhigu be wood ni. | chair (Q30022), wood (Q287) |
| 50 | <X> is a member of <Y>. | <X> nyɛ <Y> member. | Ghana is a member of the African Union. | Ghana nyɛ African Union member. | Ghana (Q117), African Union (Q7159) |